Танымал ғылыми журналистиканың аудиторияның ғылыми зерттеулерге қатынасына әсері

Аңдатпа

Көптеген адамдар ғылыми әзірлемелер мен зерттеулер туралы бұқаралық ақпарат құралдарынан біледі. Сонымен бірге, ғалымдардың жобаларын қаржыландыру қоғамның мақұлдауына байланысты, өйткені ғылыми қоғамдастықтың шешім қабылдаудағы маңыздылығы мен әдептілігі шешуші болып табылады. Сондықтан, белгілі бір ғылыми зерттеу туралы ақпаратты жариялайтын БАҚ-тың ұстанымы қоғамның ғалымды қолдайтынына немесе оған қарсы болатынына байланысты.

Осы ғылыми зерттеудің мақсаты ғылыми жұмыстарға қатысты қоғамдық пікірді қалыптастыруды зерделеу, сондай-ақ ақпарат беру мен қоғамның пікірі арасындағы байланысты анықтау болып табылады.

Ғылыми зерттеудің негізгі идеясы – этика нормаларымен бірге Қазақстан ғылыми-көпшілік журналистикасының даму маңыздылығын дәлелдеу.

Зерттеу барысында мақала авторлары Қазақстан мен шетелдердегі ғылыми журналистиканың этикасы саласындағы әдебиеттерді зерттеу әдіснамасын, сондай-ақ мінез-құлық психологиясын қолданды, SurveyMonkey сервисінің көмегімен сауалнама жүргізді.

Әдебиет белгілі бір тәжірибелерді, ғылыми-журналистік этика саласындағы жетекші журналистердің дәрістерін, сондай-ақ журналистика этикасы саласындағы зерттеулерді сипаттайтын энциклопедиялық болып бөлінді.

Сауалнаманың негізгі нәтижелері ақпараттың берілуіне байланысты адамдардың ғылыми зерттеулердің этикасы туралы пікірі өзгеретінін анықтады. Егер мақалада, ең алдымен, қоғамның мүдделері қозғалса (мысалы, адамдардың денсаулығы), онда ғылыми зерттеулердің этикасы туралы пікір артта қалады. Егер ғылыми зерттеулер барысында зардап шеккендер болғанына назар аударылса, онда қоғам теріс жауап береді.

Осылайша, егер сіз ғылыми еңбектер туралы ақпаратты ойланбастан жарияласаңыз, оқырман тарапынан жағымсыз реакция тудыруы мүмкін. Біздің кішігірім зерттеуіміздің нәтижелері бойынша Қоғамның қалауын және белгілі бір ғылыми жаңалық туралы ақпаратты қалай ұсынуға болатындығын анықтауға болады.

Қазақстанның ғылыми мерзімді басылымдарын дамыту қажеттілігінің дәлелі осы зерттеудің құндылығы болып табылады. Зерттеуде жарияланған тұжырымдар танымал ғылыми журналистерге қандай әлеуметтік жауап алу жоспарланғанына байланысты белгілі бір тәжірибелерді зерттеу және жариялау стратегиясын анықтауға көмектеседі.

Түйін сөздер: танымал ғылыми журналистика, қоғамдық пікір, этика, ғылымды БАҚ-та жариялау, жаһандану.